1.3 Ο Χρόνος της Αφήγησης: Τάξη, Διάρκεια και Συχνότητα
Η πολυδιάστατη δομή του αφηγηματικού χρόνου κατά Gérard Genette: χρόνος της ιστορίας έναντι χρόνου της αφήγησης, αναχρονίες (ανάληψη και πρόληψη), ταχύτητα/διάρκεια (σκηνή, περίληψη, έλλειψη, παύση, επιβράδυνση) και συχνότητα.
Η εκτύπωση αυτού του περιεχομένου δεν επιτρέπεται.
Βήμα 1 από 7
01Με απλά λόγια
Με απλά λόγια
Στην πραγματική ζωή, ο χρόνος κυλά σταθερά και προς μία μόνο κατεύθυνση: από το παρελθόν προς το παρόν και το μέλλον, δευτερόλεπτο προς δευτερόλεπτο. Στη λογοτεχνία όμως, ο χρόνος είναι εξαιρετικά ελαστικός και στα χέρια του συγγραφέα λειτουργεί σαν μουσικό όργανο.
Πρώτα απ' όλα, διακρίνουμε τον χρόνο της ιστορίας (τη φυσική χρονολογική σειρά με την οποία συνέβησαν τα γεγονότα) από τον χρόνο της αφήγησης (τη σειρά με την οποία ο συγγραφέας επιλέγει να μας τα διηγηθεί). Ένας συγγραφέας μπορεί να ξεκινήσει από το τέλος, να κάνει άλματα πίσω στο παρελθόν (flashback / αναδρομή) ή να μας αποκαλύψει τι θα συμβεί αργότερα (πρόδρομη αφήγηση).
Επιπλέον, ο συγγραφέας μπορεί να επιταχύνει ή να επιβραδύνει τον χρόνο: μπορεί να προσπεράσει δέκα ολόκληρα χρόνια μέσα σε μία μόνο πρόταση («Πέρασαν δέκα χρόνια χωρίς κανένα νέο») ή να αφιερώσει πέντε σελίδες για να περιγράψει μια σκέψη που κράτησε μόλις τρία δευτερόλεπτα.
Ορισμός
--plain: Αφηγηματικός χρόνος είναι η σχέση ανάμεσα στον πραγματικό χρόνο των εξιστορούμενων γεγονότων (χρόνος της ιστορίας) και στον χρόνο της κειμενικής τους διάταξης και αναπαράστασης (χρόνος της αφήγησης). Σύμφωνα με τον Gérard Genette, ο αφηγηματικός χρόνος εξετάζεται σε τρεις θεμελιώδεις άξονες:
- Τάξη (Order): Η αντιστοιχία ανάμεσα στη χρονολογική διαδοχή των γεγονότων στην ιστορία και στη σειρά παρουσίασής τους στην αφήγηση. Οι αποκλίσεις ονομάζονται αναχρονίες:
- Ανάληψη / Αναδρομή (Analepsis / Flashback): Αναδρομική αφήγηση γεγονότων που συνέβησαν πριν από το παρόν σημείο της ιστορίας.
- Πρόληψη / Πρόδρομη αφήγηση (Prolepsis / Flashforward): Πρόωρη αφήγηση ή προαναγγελία γεγονότων που θα συμβούν μεταγενέστερα.
- Διάρκεια / Ταχύτητα (Duration): Η σχέση ανάμεσα στη διάρκεια των γεγονότων στην πραγματικότητα και στην έκταση που καταλαμβάνει η περιγραφή τους στο κείμενο (σε γραμμές ή σελίδες).
- Συχνότητα (Frequency): Η σχέση ανάμεσα στον αριθμό των φορών που συνέβη ένα γεγονός και στον αριθμό των φορών που αφηγείται στο κείμενο.
Θα ανοίξει ο Πυθαγόρας με αυτή την ενότητα φορτωμένη
Τι θες να κάνεις μετά;
Ρώτησε τον Πυθαγόρα
Κάτι σε αυτό το σημείο σε δυσκολεύει; Ρώτησε τον Πυθαγόρα και συνέχισε από εκεί που δυσκολεύτηκες.
Πάτα «Ρώτησε τον Πυθαγόρα» σε όποιο κομμάτι σε δυσκολεύει — φορτώνεται μόνο αυτό στη συζήτηση. Το κουμπί πιο κάτω φορτώνει ολόκληρο το θέμα: όλη τη θεωρία, τους ορισμούς, τα παραδείγματα και τα συχνά λάθη.
Ρώτησε τον Πυθαγόρα για όλη την ενότητα